हिंदी

खालील मध्ये फरक स्पष्ट करा. स्वातंत्र्यपूर्व काळातील महिला चळवळ व स्वातंत्र्योत्तर काळातील महिला चळवळ - Sociology [समाजशास्त्र]

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

खालील मध्ये फरक स्पष्ट करा.

स्वातंत्र्यपूर्व काळातील महिला चळवळ व स्वातंत्र्योत्तर काळातील महिला चळवळ

अंतर स्पष्ट करें

उत्तर

क्रमांक स्वातंत्र्यपूर्व काळातील महिला चळवळ स्वातंत्र्योत्तर काळातील महिला चळवळ
1. याची सुरुवात साधारणतः १९व्या शतकाच्या सुरुवातीस झाली. १५ ऑगस्ट १९४७ नंतर झालेल्या महिला चळवळीचा हा कालखंड आहे.
2.  महिलांना त्यांच्या स्थानाची आणि हक्कांची जाणीव होऊ लागली. विचारसरणीतील सुधारणांमुळे महिलांना शिक्षण घेण्यास प्रोत्साहन मिळाले. महिला चळवळ मंदावली, कारण अनेक सामाजिक प्रश्न समोर आले आणि चळवळीचे एकमेव लक्ष्य विचलित झाले.
3. सामाजिक सुधारकांनी स्त्रियांसाठी अन्यायकारक प्रथांना आव्हान दिले आणि स्त्री शिक्षणासाठी प्रयत्न केले. या टप्प्यात लैंगिक रूढी, महिलांवरील हिंसा, आणि स्त्री समानतेसाठी कायद्याच्या मागण्यांवर भर देण्यात आला.
4.

महत्त्वाचे मुद्दे:

  • महिला मंडळे स्थापन करण्यात आली.
  • सरकारने महिलांसाठी अनेक कायदे संमत केले.
  • महिला इंडियन असोसिएश  मद्रास येथे स्थापन झाली.
  • अखिल भारतीय महिला परिषदेची स्थापना 1926 मध्ये झाली.
  • महिलांना राजकीय स्वातंत्र्य मिळवण्यासाठी एकत्र करण्यास सुरुवात झाली, यामुळे त्यांना त्यांचे हक्क समजण्यास मदत झाली.

महत्त्वाचे मुद्दे:

  • १९७५-८५ हे आंतरराष्ट्रीय महिला दशक म्हणून जाहीर करण्यात आले.
  • १९७५ हे आंतरराष्ट्रीय महिला वर्ष म्हणून घोषित करण्यात आले.
  • १९८० च्या दशकात महिला संघटना अधिक सक्रिय झाल्या.
  • बैजा, द फेमिनिस्ट नेटवर्क, आणि मनुषी यांसारखी वृत्तपत्रे महिलांच्या प्रश्नांवर प्रकाश टाकण्यासाठी प्रसिद्ध झाली.
  • १९८५ नंतर, महिलांवरील हिंसेच्या घटनांमुळे चळवळीचे लक्ष त्याकडे वळले.
  • अलीकडे दलित स्त्रीवादी चळवळही उदयास आली आहे.
5. ब्रिटिश सरकारने स्त्रियांसाठी अनेक महत्त्वाचे कायदे लागू केले, जसे की - सती बंदी कायदा (1829), विधवा पुनर्विवाह कायदा (1856) इत्यादी. स्वातंत्र्योत्तर चळवळीमुळे महिलांना खालील तीन महत्त्वाच्या गोष्टी साध्य झाल्या: समान हक्कांसाठी संघर्ष, भेदभावात्मक प्रथा नष्ट करण्यासाठी प्रयत्न, स्वतःच्या क्षमतेची जाणीव आणि आत्मसन्मान निर्माण करून महिलांचे सशक्तीकरण.
shaalaa.com
  क्या इस प्रश्न या उत्तर में कोई त्रुटि है?
2024-2025 (March) Official
Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×