हिंदी
महाराष्ट्र स्टेट बोर्डएसएससी (मराठी माध्यम) १० वीं कक्षा

खालील वर्गसमीकरणाची मुळे वास्तव व समान असतील, तर m ची किंमत काढा. (m – 12) x2 + 2 (m – 12) x + 12 = 0 - Mathematics 1 - Algebra [गणित १ - बीजगणित]

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

खालील वर्गसमीकरणाची मुळे वास्तव व समान असतील, तर m ची किंमत काढा.

(m – 12) x2 + 2 (m – 12) x + 2 = 0 

योग

उत्तर

(m − 12) x2 + 2(m − 12)x + 2 = 0

वरील समीकरणाची ax2 + bx + c = 0 शी तुलना करून,

a = m − 12, b = 2(m − 12), c = 2

∆ = b2 − 4ac

= [2(m − 12)]2 − 4 × (m − 12) × 2

    168
   |     |
-14  -12
-14 × – 12 = 168
– 14 – 12 = –26

= 4(m – 12)2 – 8(m – 12)

= 4(m2 – 24m + 144) – 8m + 96

= 4m2 – 96m + 576 – 8m + 96

= 4m2 – 104m + 672

= 4(m2 – 26m + 168)

= 4(m2 – 14m – 12m + 168)

= 4[m(m − 14) − 12 (m − 14)]

= 4[(m − 14) (m − 12)]

मुळे वास्तव व समान आहेत.

4[(m – 14) (m – 12)] = 0 ..............(∆ = 0)

∴ (m – 14) (m – 12) = 0

जर दोन संख्यांचा गुणाकार शून्य असेल, तर दोन संख्यांपैकी किमान एक संख्या शून्य असते या गुणधर्माचा उपयोग करून,

m – 14 = 0 किंवा m – 12 = 0

∴ m = 14 किंवा m = 12

परंतु, जर m = 12, तर वर्गीय पदाचा सहगुणक शून्य होतो.

∴ m ≠ 12

∴ m = 14

shaalaa.com
वर्गसमीकरणाच्या मुळांचे स्वरूप
  क्या इस प्रश्न या उत्तर में कोई त्रुटि है?
अध्याय 2: वर्गसमीकरणे - Q ४)

APPEARS IN

संबंधित प्रश्न

खालील रिकाम्या चौकटी भरा.

वर्गसमीकरण

ax2 + bx + c = 0

b2 - 4ac = 5  
b2 - 4ac = - 5 मुळांचे स्वरूप
 

खालील रिकाम्या चौकटी भरा.

मुळांची बेरीज वर्गसमीकरण मुळांचा गुणाकार = 5
________

खालील रिकाम्या चौकटी भरा.

2x2 - 4x - 3 = 0 α + β = ____
α × β = ____

खालील वर्गसमीकरणासाठी विवेचकाची किंमत काढा.

x2 + 7x - 1 = 0


खालील वर्गसमीकरणासाठी विवेचकाची किंमत काढा.

`sqrt2x^2 + 4x + 2sqrt2 = 0`


खाली दिलेल्या वर्गसमीकरणाच्या मुळाचे स्वरूप ठरवा.

3x2 - 5x + 7 = 0


खाली दिलेल्या वर्गसमीकरणाच्या मुळाचे स्वरूप ठरवा.

`sqrt3x^2 + sqrt2x - 2sqrt3 = 0`


खाली दिलेल्या वर्गसमीकरणाच्या मुळाचे स्वरूप ठरवा.

m2 - 2m + 1 = 0


असे वर्गसमीकरण तयार करा, की ज्याची मुळे 2x2 + 2(p + q) x + p2 + q2 = 0 या समीकरणाच्या मुळांच्या बेरजेचा वर्ग व वजाबाकीचा वर्ग असतील.


वर्गसमीकरणाच्या मुळांचे स्वरूप ठरवण्यासाठी खालील कृती पूर्ण करा:

x2 + 2x - 9 = 0

उकल:

x2 + 2x - 9 = 0 ची तुलना ax2 + bx + c = 0 शी करून,

a = 1, b = 2, c = `square`

∴ b2 - 4ac = (2)2 - 4 × `square` × `square`

 Δ = 4 + `square` = 40

∴ b2 - 4ac > 0

∴ वर्गसमीकरणाची मुळे वास्तव व असमान आहेत.


Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×