Advertisements
Advertisements
प्रश्न
परिसरातील आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर करून केल्या जाणाऱ्या शेताला भेट द्या व माहिती मिळवा.
कृती
उत्तर
आधुनिक तंत्रज्ञानामुळे शेतीत मोठे परिवर्तन घडून आले आहे. यामुळे उत्पादनक्षमता, टिकावूपणा आणि कार्यक्षमता यामध्ये लक्षणीय वाढ झाली आहे. प्रिसीजन शेती, स्मार्ट सिंचन प्रणाली आणि स्वयंचलित यंत्रसामग्री यांसारखे नविन उपक्रम या परिवर्तनाच्या अग्रभागी आहेत.
- प्रिसीजन शेती: या पद्धतीमध्ये GPS, ड्रोन आणि सेन्सर्ससारख्या प्रगत तंत्रज्ञानाचा वापर करून शेतीतील विविधतेचे निरीक्षण व व्यवस्थापन केले जाते. मातीची स्थिती, पिकांचे आरोग्य आणि हवामान यासंबंधी रिअल टाइम डेटा गोळा करून शेतकरी अचूक निर्णय घेऊ शकतात. यामुळे संसाधनांचा योग्य वापर होतो आणि उत्पादनात वाढ होते.
- स्मार्ट सिंचन प्रणाली: या प्रणाली IoT उपकरणे आणि सेन्सर्सचा वापर करून मातीतील आर्द्रता, हवामानाचा अंदाज आणि पिकांची गरज ओळखतात. डेटा आधारित ही प्रणाली पाण्याचा कार्यक्षम वापर सुनिश्चित करते, त्यामुळे पाण्याचा अपव्यय कमी होतो आणि ही महत्त्वाची संसाधने जपली जातात.
- स्वयंचलित यंत्रसामग्री: स्वतः चालणारे ट्रॅक्टर, हार्वेस्टर आणि ड्रोन यांचा विकास शेतीच्या कामकाजात क्रांती घडवून आणत आहे. ही यंत्रे पेरणी, निरीक्षण आणि कापणीसारखी कामे अत्यल्प मानवी हस्तक्षेपाने करू शकतात. यामुळे कार्यक्षमता वाढते आणि मजुरीचा खर्च कमी होतो.
- ऊर्ध्व शेती: ही अभिनव पद्धत नियंत्रित इनडोअर वातावरणात पिके थरांच्या स्वरूपात उगमवण्याची आहे. या पद्धतीमुळे वर्षभर उत्पादन शक्य होते, कमी जमिनीवर शेती केली जाते आणि पारंपरिक शेतीपेक्षा पाण्याचा वापरही कमी होतो.
- स्मार्ट पशुपालन व्यवस्थापन: विअरेबल सेन्सर्स आणि RFID टॅग्ससारखी तंत्रज्ञानं शेतकऱ्यांना जनावरांचे आरोग्य, स्थान आणि हालचाली रिअल टाइममध्ये लक्षात ठेवण्यास मदत करतात. या डेटामुळे आजार लवकर ओळखणे, योग्य आहार व्यवस्थापन आणि संपूर्ण पशुधन व्यवस्थापन सुधारण्यात मदत होते.
shaalaa.com
या प्रश्नात किंवा उत्तरात काही त्रुटी आहे का?
पाठ 7.3: कृषी - स्वाध्याय [पृष्ठ १६६]