Advertisements
Advertisements
प्रश्न
उत्तर
ऐतिहासिक स्थळास भेट पुणे, १७ मार्च: मी दिनांक १५ मार्च २०२५ रोजी माझ्या परिसरातील शिवनेरी किल्ला या ऐतिहासिक स्थळास भेट दिली. इतिहासाच्या दृष्टिकोनातून हा किल्ला अत्यंत महत्त्वाचा आहे. ही भेट माझ्या शैक्षणिक उपक्रमाचा एक भाग होती. त्यामुळे या ठिकाणाची ऐतिहासिक पार्श्वभूमी, वास्तुकला आणि सांस्कृतिक महत्त्व जाणून घेण्याची संधी मला मिळाली. शिवनेरी किल्ला महाराष्ट्रातील जुन्नर येथे स्थित आहे. हा किल्ला १६व्या शतकात बांधला गेला असून, तो छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे जन्मस्थळ म्हणून प्रसिद्ध आहे. या ठिकाणाला ऐतिहासिक आणि सांस्कृतिक महत्त्व आहे. छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे बालपण याच ठिकाणी गेले. किल्ल्याच्या तटबंदीमुळे तो अत्यंत भक्कम आणि सुरक्षित होता. या किल्ल्याची वास्तुकला मराठा शैलीतील आहे. येथे प्रवेश करण्यासाठी सात दरवाजे आहेत, त्यातील महादरवाजा विशेष प्रसिद्ध आहे. किल्ल्यात राजमाता जिजाऊ सखाराम कुंड, शिवाई देवीचे मंदिर आणि सात महाद्वारे आहेत. येथील प्राचीन जलसाठ्याची रचना उत्कृष्ट असून, पाण्याची टाकी अजूनही टिकून आहेत. किल्ल्यावरून संपूर्ण परिसराचा विस्तृत देखावा दिसतो, जो पाहण्यासारखा आहे. शिवनेरी किल्ल्याला ऐतिहासिक महत्त्व आहे, कारण याच ठिकाणी १९ फेब्रुवारी १६३० रोजी छत्रपती शिवाजी महाराजांचा जन्म झाला. त्यांचे बालपण येथेच जिजाबाईंच्या मार्गदर्शनाखाली घडले. शिवनेरी हा मुघल आणि आदिलशाही सैन्याच्या आक्रमणांना अनेकदा सामोरा गेला आहे. या किल्ल्याने अनेक ऐतिहासिक घडामोडी पाहिल्या आहेत, त्यामुळे तो इतिहासप्रेमींसाठी विशेष आकर्षणाचे केंद्र आहे. सध्या शिवनेरी किल्ल्याची स्थिती चांगली असून महाराष्ट्र शासन आणि पुरातत्त्व विभागाच्या प्रयत्नांमुळे त्याचे व्यवस्थित संवर्धन केले जात आहे. किल्ल्यावर जाण्यासाठी चांगल्या पायऱ्या तयार करण्यात आल्या आहेत. तसेच, येथे माहितीफलक आणि मार्गदर्शकांची सोय करण्यात आली आहे. मात्र, काही ठिकाणी डागडुजीची आवश्यकता जाणवते. या भेटीत मला शिवनेरीच्या गौरवशाली इतिहासाची माहिती मिळाली. छत्रपती शिवाजी महाराजांचे बालपण आणि त्यांच्या शौर्याची आठवण येथे आल्यावर ताजी होते. इतिहासाच्या दृष्टीने हे एक प्रेरणादायी ठिकाण आहे. अशा ऐतिहासिक स्थळांचे जतन आणि संवर्धन करणे अत्यंत गरजेचे आहे. ही भेट माझ्यासाठी अत्यंत ज्ञानवर्धक आणि प्रेरणादायी ठरली. |