English

रेख AB वरील बिंदू P, Q, R व S यांच्यामुळे त्या रेषाखंडाचे पाच एकरूप भाग होतात. जर A-P-Q – R-S-B आणि Q(12, 14), S(4, 18) ; तर A, P, R आणि B चे निर्देशक काढा. - Mathematics 2 - Geometry [गणित २ - भूमिती]

Advertisements
Advertisements

Question

रेख AB वरील बिंदू P, Q, R व S यांच्यामुळे त्या रेषाखंडाचे पाच एकरूप भाग होतात. जर A-P-Q – R-S-B आणि Q(12, 14), S(4, 18); तर A, P, R आणि B चे निर्देशक काढा. 

Sum

Solution

बिंदू P, Q, R व S रेख AB चे पाच एकरूप रेषाखंडांमध्ये विभाजन करतात.

समजा, A(x1, y1), B(x2, y2), P(x3, y3) व R(x4, y4) हे दिलेले बिंदू आहेत.

बिंदू R हा रेख QS चा मध्यबिंदू आहे.

मध्यबिंदूच्या सूत्रानुसार,

R चा x निर्देशक = `(12 + 4)/2 = 16/2 = 8`

R चा y निर्देशक = `(14 + 18)/2 = 32/2 = 16`

∴ R चे निर्देशक (8, 16) आहेत.

बिंदू Q हा रेख PR चा मध्यबिंदू आहे.

मध्यबिंदूच्या सूत्रानुसार,

Q चा x निर्देशक = `(x_3 + 8)/2`

∴ 12 = `(x_3 + 8)/2`

∴ 24 = x3 + 8 

∴ x3 = 16 

Q चा y निर्देशक = `(y_3 + 16)/2`

∴ 14 = `(y_3 + 16)/2`

∴ 28 = y3 + 16 

∴ y3 = 12 

∴ P(x3, y3) = (16, 12) 

∴ P चे निर्देशक (16, 12) आहेत.

बिंदू P हा रेख AQ चा मध्यबिंदू आहे.

मध्यबिंदूच्या सूत्रानुसार,

P चा x निर्देशक = `(x_1 + 12)/2`

∴ 16 = `(x_1 + 12)/2`

∴ 32 = x1 + 12

∴ x1 = 20

P चा y निर्देशक = `(y_1 + 14)/2`

∴ 12 = `(y_1 + 14)/2`

∴ 24 = y1 + 14

∴ y1 = 10

∴ A(x1, y1) = (20, 10) 

∴ A चे निर्देशक (20, 10) आहेत.

बिंदू S हा रेख RB चा मध्यबिंदू आहे.

मध्यबिंदूच्या सूत्रानुसार,

S चा x निर्देशक = `(x_2 + 8)/2`

∴ 4 = `(x_2 + 8)/2`

∴ 8 = x2 + 8

∴ x2 = 0

S चा y निर्देशक = `(y_2 + 16)/2`

∴ 18 = `(y_2 + 16)/2`

∴ 36 = y2 + 16

∴ y2 = 20

∴ B(x2, y2) = (0, 20) 

∴ B चे निर्देशक (0, 20) आहेत

∴ बिंदू A, P, R आणि B चे निर्देशक अनुक्रमे (20, 10), (16, 12), (8, 16) आणि (0, 20) आहेत. 

shaalaa.com
रेषाखंडाच्या मध्यबिंदूचे सूत्र
  Is there an error in this question or solution?
Chapter 5: निर्देशक भूमिती - संकीर्ण प्रश्नसंग्रह 5 [Page 123]

APPEARS IN

Balbharati Geometry (Mathematics 2) [Marathi] 10 Standard SSC Maharashtra State Board
Chapter 5 निर्देशक भूमिती
संकीर्ण प्रश्नसंग्रह 5 | Q 19. | Page 123

RELATED QUESTIONS

रेख AB हा वर्तुळाचा व्यास असून बिंदू P हे केंद्र आहे. A(2, -3)आणि P (-2, 0) असल्यास B बिंदूचे निर्देशक काढा.


(22, 20) आणि (0, 16) यांना जोडणाऱ्या रेषाखंडाच्या मध्यबिंदूचे निर्देशक काढा.


P(0,6) आणि Q(12,20) यांना जोडणाऱ्या रेषाखंडाच्या मध्यबिंदूचे निर्देशक काढा.


समांतरभुज चौकोनाच्या तीन शिरोबिंदूंचे निर्देशक A(5,6), B(1,-2) आणि C(3,-2) असतील तर चौथ्या बिंदूच्या निर्देशकांच्या शक्य त्या सर्व जोड्या काढा.


जर D(-7, 6), E(8, 5) आणि F(2, -2) हे त्रिकोणाच्या बाजूंचे मध्यबिंदू असतील, तर त्या त्रिकोणाच्या मध्यगा संपातबिंदूचे निर्देशक काढा.


A(-1, 1), B(5, -3) आणि C(3, 5) हे शिरोबिंदू असलेल्या त्रिकोणाच्या मध्यगांच्या लांबी काढा.


P(1, –2), Q(5, 2), R(3, –1), S(–1, –5) हे समांतरभुज चौकोनाचे शिरोबिंदू आहेत, हे दाखवा.


जर A(–4, 2) आणि B(6, 2) यांना जोडणाऱ्या रेषाखंडाचा मध्यबिंदू P असेल, तर P चे निर्देशक ______ 


A(-4, 2) व B(6, 2) या बिंदूंना जोडणाऱ्या रेषाखंडाच्या बिंदू P हा मध्यबिंदू आहे. तर P बिंदूचे निर्देशक काढण्यासाठी कृती पूर्ण करा.

उकल:

(-4, 2) = (x1, y1), (6, 2) = (x2, y2) आणि बिंदू P चे निर्देशक (x, y) मानू

मध्यबिंदूच्या सूत्रानुसार,

`x = (x_1 + x_2)/2`

∴ `x = (square + 6)/2`

∴ `x = square/2`

∴ x = `square`

`y = (y_1 + y_2)/2`

∴ `y = (2 + square)/2`

∴ y = `4/2`

∴ y = `square`

∴ मध्यबिंदू P चे निर्देशक `square` आहेत.


Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×