हिंदी

खालील दिलेल्या संकल्पनाचा अर्थ स्पष्ट करा. वसुधैव कुटुंबकम् वृत्ती - Marathi (Second Language) [मराठी (द्वितीय भाषा)]

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

खालील चौकटीत संकल्पनाचा अर्थ स्पष्ट करा.

  संकल्पना संकल्पनांचा अर्थ
(१) वसुधैव कुटुंबकम् वृत्ती  
(२) अक्षरशत्रू कुलूप  
(३) चोर कलेला आश्रय देत नाही  
(४) माझ्या हौशीने मिळकतीचा बचाव केला  
सारिणी
टिप्पणी लिखिए

उत्तर

  संकल्पना संकल्पनांचा अर्थ
(१) वसुधैव कुटुंबकम् वृत्ती संपूर्ण पृथ्वी आपले एक कुटुंब मानणे, सर्वांना आपलेसे मानणे, एकमेकांच्या सुखदु:खात सहभागी होणे हा या 'वसुधैव कुटुंबकम्'चा अर्थ आहे.
(२) अक्षरशत्रू कुलूप अक्षरी कुलुपामध्ये अक्षरे जमवून कुलूप उघडता येते. ज्या कुलुपांमध्ये अक्षरे नसतात अशा साध्या कुलुपांना अक्षरशत्रू कुलुपे असे म्हटले आहे.
(३) चोर कलेला आश्रय देत नाही कुलुपांचा शौक असणाऱ्या नानांनी चोऱ्यांना वैतागून लोहाराच्या मदतीने स्वत: अनोख्या प्रकारचे कुलूप बनवून घेतले. हे कुलूप किल्लीने लागणारे व हिसड्यासरशी उघडणारे होते. हा निव्वळ मूर्खपणा असूनदेखील नाना मात्र याला आपल्या कलेचा उत्तम नमुना समजत होते. त्यामुळे चोरी होणे साहजिकच होते. मात्र आपली पडती बाजू न स्वीकारता चोरच कलेला आश्रय देत नाहीत, असा आरोप ते चोरांवर करतात.
(४) माझ्या हौशीने मिळकतीचा बचाव केला बंडूनाना व इतर सर्व नाटकाला गेले असता त्यांच्या घरी चोरी झाली; मात्र त्यांचे कुटुंब सर्व दागिने अंगावर घालून नाटकाला गेल्यामुळे दागिने तेवढे बचावले. कुटुंबाच्या हौशीला दोष देणाऱ्या बंडूनानांना यावेळी मात्र कुटुंबाने टोमणा दिला, की माझ्या हौशीनेच मिळकतीचा बचाव केला.
shaalaa.com
गद्य (9th Standard)
  क्या इस प्रश्न या उत्तर में कोई त्रुटि है?
अध्याय 10: कुलूप - स्वाध्याय [पृष्ठ ३९]

APPEARS IN

बालभारती Marathi 9 Standard Maharashtra State Board
अध्याय 10 कुलूप
स्वाध्याय | Q १. (इ) | पृष्ठ ३९

संबंधित प्रश्न

जोड्या जुळवा.

पुढील दोन चौकटीतील शब्दांचा सहसंबंध ओळखून जोड्या लावा.

धीट, हजर, सुंदर, स्तुती भित्रा, गैरहजर, कुरूप, निंदा

 

  अ 
(१)    
(२)    
(३)    
(४)    

खालील शब्द व त्यांचे अर्थ यांच्या जोड्या लावा.

‘अ’ गट ‘ब’ गट
(१) कोलाहल (अ) प्रवासी
(२) तऱ्हेवाईक (आ) विचित्र
(३) मुसाफिर (इ) प्रेरित
(४) उद्युक्त (ई) गोंधळ

वाक्य पूर्ण करा.

रेल्वे धावण्याच्या मुहूर्ताचा दिवस व साल-


वाक्य पूर्ण करा.

घाट उतरणीची सुखसोय नि सरबराई पाहण्याचे कंत्राट घेणारे -


खालील शब्दासाठी पाठात आलेले पर्यायी शब्द शोधून लिहा.

सरळमार्गी - 


कारणे लिहा.

रेल्वेचा प्रवास धोक्याचा नाही हे पटवण्यासाठी रेल्वेच्या कारभाऱ्यांनी खूप आटापिटा केला.


‘रेल्वेचा शोध देशाच्या आर्थिक विकासाला गती देणारा ठरला’, तुमचे मत लिहा.


आकृती पूर्ण करा.


तुमच्या मनात येणारा नवीन विचार प्रत्यक्षात आणण्यासाठी तुम्ही कोणकोणते प्रयत्न कराल?


विज्ञानात नवे शोध लावण्यासाठी फक्त बुद्‍धिमत्ता पुरेशी नाही या मताशी आपण सहमत आहात का? असल्यास अथवा नसल्यास तुमचे मत सकारण स्पष्ट करा.


सहसंबंध शोधा.

रमेश : नाम : : ते : ______


सूचनेप्रमाणे कृती करा.

वाळे अडवलेले पक्षी मोकळे सोडले जातात. (अधोरेखित शब्दाचा विरुद्धार्थी शब्द वापरून वाक्य पुन्हा लिहा.)


तुमच्या मते मानवी जीवन व पक्षी जीवन यांच्यातील महत्त्वाचे साधर्म्य सोदाहरण लिहा.


‘पक्षी जाय दिगंतरा’ ही उक्ती पाठाच्या आधारे तुमच्या शब्दांत स्पष्ट करा.


चूक की बरोबर ते लिहा.

इतर पक्ष्यांच्या त्रासामुळे पारव्याची जोडी लिंबाच्या झाडावरून हलली.


जोड्या जुळवा.

शिक्षक गुणवैशिष्ट्य
(१) श्री. नाईक (अ) स्काउटगाईड अध्यापनतज्ज्ञ
(२) श्री. देशमुख (आ) गणित अध्यापन तज्ज्ञ
(३) श्री. गोळीवडेकर (इ) समुपदेशक आणि शिस्तप्रिय
(४) श्री. कात्रे (ई) शेतीतज्ज्ञ

चौकटी पूर्ण करा.

पाठावरून तुम्हांला जाणवलेली लेखकाची स्वभाव वैशिष्ट्ये लिहा.

______ ______ ______ ______

खालील परिणाम ज्या घटनेचे आहेत त्या घटना लिहा.

परिणाम- लेखकाची मान खाली गेली होती.


w-a-t-e-r हा शब्द हेलन कशा शिकल्या ते लिहून आकृती पूर्ण करा.


Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×