English

History and Political Science [इतिहास व राज्यशास्त्र] Official 2023-2024 SSC (Marathi Medium) 10th Standard Board Exam [इयत्ता १० वी] Question Paper Solution

Advertisements
History and Political Science [इतिहास व राज्यशास्त्र] [Official]
Marks: 40 Maharashtra State Board
SSC (Marathi Medium)
SSC (Marathi Semi-English)

Academic Year: 2023-2024
Date & Time: 27th July 2024, 11:00 am
Duration: 2h
Advertisements

सूचना: -

  1. सर्व कृती/प्रश्‍न सोडविणे आवश्यक आहेत.
  2. उजवीकडील अंक प्रश्‍नांचे/कृतींचे पूर्ण गुण दर्शवितात.
  3. प्रश्‍न क्रमांक 1 ते 5 प्रश्‍न/कृती इतिहास व प्रश्‍न क्रमांक 6 ते 9 प्रश्‍न/कृती राज्यशास्त्र या विषयांवरील आहेत.
  4. प्रश्‍न क्रमांक 2 (अ) आणि 8 (ब) मधील संकल्पनाचित्रे/कृती त्याच नमुना आराखड्यात पेनाने/पेन्सिलीने उत्तरपत्रिकेत तयार करणे अपेक्षित आहे.
  5. प्रश्‍न 1 ला (अ), (ब) व प्रश्‍न 6 वा या प्रश्‍नांची उत्तरे उत्तरपत्रिकेत एकापेक्षा जास्त वेळा लिहिलेली असतील, तर प्रथम लिहिलेले उत्तर हे गुणांसाठी गृहीत धरले जाईल.

इतिहास
[6]1
[3]1.A | दिलेल्या पर्यायांपैकी योग्य पर्याय निवडून विधाने पूर्ण करा:
[1]1.A.1

आधुनिक इतिहास लेखनाचा जनक ______ यास म्हणता येईल.

व्हॉल्टेअर

रेने देकार्त

लिओपोल्ड रांके

कार्ल मार्क्स

Concept: undefined - undefined
Chapter: [0.011000000000000001] इतिहासलेखन : पाश्चात्त्य परंपरा
[1]1.A.2

मथुरा शिल्पशैली ______ काळात उदयाला आली.

कुशाण

गुप्त

राष्ट्रकूट

मौर्य

Concept: undefined - undefined
Chapter: [0.013999999999999999] भारतीय कलांचा इतिहास
[1]1.A.3

कोलकाता येथील ______ हे भारतातील पहिले संग्रहालय होय.

गव्हर्नमेंट म्युझियम

राष्ट्रीय वस्तूसंग्रहालय

छत्रपती शिवाजी महाराज वस्तूसंग्रहालय

भारतीय संग्रहालय

Concept: undefined - undefined
Chapter: [0.019] ऐतिहासिक ठेव्यांचे जतन
[3]1.B | पुढीलपैकी प्रत्येक संचातील चुकीची जोडी ओळखून पुन्हा लिहा:
[1]1.B.1

पुढील संचातील चुकीची जोडी ओळखून पुन्हा लिहा:

गट 'अ' गट 'ब'
रेने देकार्त  'डिसकोर्स ऑन द मेथड'
गट 'अ' गट 'ब'
कार्ल मार्क्स 'दास कॅपिटल'
गट 'अ' गट 'ब'
जॉर्ज विल्हेम फ्रेडरिक हेगेल 'रिझन इन हिस्टरी'
गट 'अ' गट 'ब'
लिओपोल्ड व्हॉन रांके  'द हिस्टरिज'
Concept: undefined - undefined
Chapter:
[1]1.B.2

पुढीलपैकी चुकीची जोडी ओळखा व लिहा.

माथेरान - थंड हवेचे ठिकाण 

ताडोबा - लेणी 

कोल्हापूर - देवस्थान

अजिंठा - जागतिक वारसास्थळ

Concept: undefined - undefined
Chapter: [0.018000000000000002] पर्यटन आणि इतिहास
[1]1.B.3

पुढील गटातील चुकीची जोडी ओळखा व लिहा. 

मल्लखांब - शारीरिक कसरतीचे खेळ

वॉटरपोलो - पाण्यातील खेळ

स्केटिंग - साहसी खेळ

बुद्धिबळ - मैदानी खेळ

Concept: undefined - undefined
Chapter: [0.017] खेळ आणि इतिहास
[8]2
[4]2.A | दिलेल्या सूचनेनुसार कृती करा. (कोणतेही दोन)
[2]2.A.1

संकल्पनाचित्र पूर्ण करा.

Concept: undefined - undefined
Chapter:
[2]2.A.2

पुढील संकल्पनाचित्र पूर्ण करा.

Concept: undefined - undefined
Chapter: [0.018000000000000002] पर्यटन आणि इतिहास
[2]2.A.3

तक्ता पूर्ण करा:

  भजन भारूड
गुणवैशिष्ट्ये ______ ______
उदाहरणे ______ ______
Concept: undefined - undefined
Chapter:
[4]2.B | (कोणत्याही दोन)
Advertisements
[2]2.B.1

थोडक्यात टिपा लिहा:

कला

Concept: undefined - undefined
Chapter:
[2]2.B.2

टीपा लिहा.

वर्तमानपत्रांचे स्वातंत्र्य संग्रामातील कार्य

Concept: undefined - undefined
Chapter: [0.015] प्रसारमाध्यमे आणि इतिहास
[2]2.B.3

थोडक्यात टिपा लिहा:

शब्दकोश

Concept: undefined - undefined
Chapter:
[4]3 | (कोणतीही दोन)
[2]3.A

पुढील विधान सकारण स्पष्ट करा.

बखर हा ऐतिहासिक साहित्यातील महत्त्वाचा प्रकार आहे.

Concept: undefined - undefined
Chapter: [0.012] इतिहासलेखन : भारतीय परंपरा
[2]3.B

पुढील विधान सकारण स्पष्ट करा.

तंत्रज्ञानाचा इतिहास अभ्यासावा लागतो.

Concept: undefined - undefined
Chapter: [0.013000000000000001] उपयोजित इतिहास
[2]3.C

पुढील विधाने सकारण स्पष्ट करा.

वर्तमानपत्रांना इतिहास या विषयाची गरज पडते.

Concept: undefined - undefined
Chapter: [0.015] प्रसारमाध्यमे आणि इतिहास
[2]3.D

पुढील विधान सकारण स्पष्ट करा.

विविध विषयांमधील कृतींसाठी प्रशिक्षणाची आवश्यकता असते.

Concept: undefined - undefined
Chapter: [0.019] ऐतिहासिक ठेव्यांचे जतन
[4]4

दिलेल्या उताऱ्याचे वाचन करून त्याखालील प्रश्‍नांची उत्तरे लिहा. 

महाराष्ट्रातील बाराव्या-तेराव्या शतकातील मंदिरांना 'हेमाडपंती' मंदिरे असे म्हणतात. हेमाडपंती मंदिराच्या बाह्य भिंती बर्‍याचदा तारकाकृती असतात. तारकाकृती मंदिराच्या बांधणीत मंदिराची बाह्य भिंत अनेक कोनांमध्ये विभागली जाते. त्यामुळे त्या भिंती आणि त्यावरील शिल्पे यांच्यावर छायाप्रकाशाचा सुंदर परिणाम पाहण्यास मिळतो. हेमाडपंती मंदिरांचे महत्त्वाचे वैशिष्ट्य म्हणजे भिंतीचे दगड साधण्यासाठी चुना वापरलेला नसतो. दगडांमध्येच एकमेकांत घट्ट बसतील अशा कातलेल्या खोबणी आणि कुसू यांच्या आधाराने भिंत उभारली जाते. मुंबईजवळील अंबरनाथ येथील अंब्रेशवर, नाशिकजवळचे सिन्नर येथील गोंदेश्वर, हिंगोली जिल्ह्यातील औंढा नागनाथ ही हेमाडपंती मंदिराची उत्तम उदाहरणे आहेत. त्यांची बांधणी तारकाकृती प्रकारची आहे. त्याखेरीज महाराष्ट्रात अनेक ठिकाणी हेमाडपंती मंदिरे पहावयास मिळतात.
  1. हेमाडपंती मंदिरांची बाहय भिंत कशाप्रकारे बांधलेली असते?         (1)
  2. हेमाडपंती मंदिरांची उदाहरणे सांगा.                                  (1)
  3. हेमाडपंती मंदिरांची मुख्य वैशिष्ट्ये कोणती आहेत?              (2)
Concept: undefined - undefined
Chapter:
[6]5 | पुढील प्रश्‍नांची सविस्तर उत्तरे लिहा. (कोणतेही दोन)
[3]5.A

कार्ल मार्क्स यांचा वर्गसिद्धान्त स्पष्ट करा.

Concept: undefined - undefined
Chapter: [0.011000000000000001] इतिहासलेखन : पाश्चात्त्य परंपरा
[3]5.B

उपयोजित इतिहासाचा वर्तमानकाळाशी कसा सहसंबंध असतो?

Concept: undefined - undefined
Chapter: [0.013000000000000001] उपयोजित इतिहास
[3]5.C

खेळ आणि इतिहास यांच्यातील परस्पर संबंध स्पष्ट करा.

Concept: undefined - undefined
Chapter: [0.017] खेळ आणि इतिहास
[3]5.D

भारतीय चित्रपटसृष्टीची जननी अशी महाराष्ट्राची ख्याती का आहे?

Concept: undefined - undefined
Chapter: [0.016] मनोरंजनाची माध्यमे आणि इतिहास
राज्यशास्त्र
[2]6 | दिलेल्या पर्यायांपैकी योग्य पर्याय निवडून विधाने पूर्ण करा.
Advertisements
[1]6.A

निवडणूक आयुक्तांची नेमणूक ______ करतात.

राष्ट्रपती

प्रधानमंत्री 

लोकसभा अध्यक्ष 

उपराष्ट्रपती

लोकसभा सभापती 

Concept: undefined - undefined
Chapter: [0.022000000000000002] निवडणूक प्रक्रिया
[1]6.B

शेतीचे उत्पादन वाढवण्यासाठी आणि अन्नधान्याबाबत स्वयंपूर्ण होण्यासाठी ______ करण्यात आली.

जलक्रांती

हरितक्रांती

औद्योगिकक्रांती

धवलक्रांती

Concept: undefined - undefined
Chapter: [0.024] सामाजिक व राजकीय चळवळी
[4]7 | (कोणतीही दोन)
[2]7.A

पुढील विधान चूक की बरोबर ते सकारण स्पष्ट करा.

संविधानाचे स्वरूप एखाद्या जिवंत दस्तऐवजाप्रमाणे असते.

बरोबर

चूक

Concept: undefined - undefined
Chapter: [0.021] संविधानाची वाटचाल
[2]7.B

पुढील विधान चूक की बरोबर ते सकारण स्पष्ट करा.

निवडणूक आयोग निवडणुकी दरम्यान आचारसंहिता लागू करते.

बरोबर

चूक

Concept: undefined - undefined
Chapter: [0.022000000000000002] निवडणूक प्रक्रिया
[2]7.C

पुढील विधान चूक की बरोबर ते सकारण स्पष्ट करा.

चळवळीला खंबीर नेतृत्वाची गरज नसते.

बरोबर

चूक

Concept: undefined - undefined
Chapter: [0.024] सामाजिक व राजकीय चळवळी
[2]8
[2]8.A | (कोणतीही एक)
[2]8.A.1

पुढील संकल्यना स्पष्ट करा.

राखीव जागांविषयक धोरण

Concept: undefined - undefined
Chapter:
[2]8.A.2

पुढील संकल्पना स्पष्ट करा.

प्रादेशिक पक्ष

Concept: undefined - undefined
Chapter: [0.023] राजकीय पक्ष
[2]8.B | (कोणतीही एक)
[2]8.B.1

संकल्पनाचित्र पूर्ण करा. 

Concept: undefined - undefined
Chapter:
[2]8.B.2

संकल्पनाचित्र पूर्ण करा. 

Concept: undefined - undefined
Chapter:
[2]9 | पुढील प्रश्‍नाचे थोडक्यात उत्तर लिहा (कोणतेही एक)
[2]9.A

मतदाराचे वय २१ वर्षांवरून १८ वर्षे केल्यामुळे कोणते परिणाम झाले?

Concept: undefined - undefined
Chapter: [0.021] संविधानाची वाटचाल
[2]9.B

राजकारणाचे गुन्हेगारीकरण झाल्यामुळे कोणते परिणाम होतात?

Concept: undefined - undefined
Chapter: [0.025] भारतीय लोकशाहीसमोरील आव्हाने

Submit Question Paper

Help us maintain new question papers on Shaalaa.com, so we can continue to help students




only jpg, png and pdf files

Maharashtra State Board previous year question papers 10th Standard Board Exam [इयत्ता १० वी] History and Political Science [इतिहास व राज्यशास्त्र] with solutions 2023 - 2024

     Maharashtra State Board 10th Standard Board Exam [इयत्ता १० वी] question paper solution is key to score more marks in final exams. Students who have used our past year paper solution have significantly improved in speed and boosted their confidence to solve any question in the examination. Our Maharashtra State Board 10th Standard Board Exam [इयत्ता १० वी] question paper 2024 serve as a catalyst to prepare for your History and Political Science [इतिहास व राज्यशास्त्र] board examination.
     Previous year Question paper for Maharashtra State Board 10th Standard Board Exam [इयत्ता १० वी] -2024 is solved by experts. Solved question papers gives you the chance to check yourself after your mock test.
     By referring the question paper Solutions for History and Political Science [इतिहास व राज्यशास्त्र], you can scale your preparation level and work on your weak areas. It will also help the candidates in developing the time-management skills. Practice makes perfect, and there is no better way to practice than to attempt previous year question paper solutions of Maharashtra State Board 10th Standard Board Exam [इयत्ता १० वी].

How Maharashtra State Board 10th Standard Board Exam [इयत्ता १० वी] Question Paper solutions Help Students ?
• Question paper solutions for History and Political Science [इतिहास व राज्यशास्त्र] will helps students to prepare for exam.
• Question paper with answer will boost students confidence in exam time and also give you an idea About the important questions and topics to be prepared for the board exam.
• For finding solution of question papers no need to refer so multiple sources like textbook or guides.
Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×