Advertisements
Advertisements
प्रश्न
कंसात समासांची नावे दिलेली आहेत. पुढे दिलेल्या सामासिक शब्दांसमोर त्यापैकी योग्य समासाचे नाव लिहा :
सद्गुर - ____________.
विकल्प
विभक्ती तत्पुरुष समास
कर्मधारय समास
द्विगू समास
इतरेतर द्वंद्व समास
वैकल्पिक द्वंद्व समा
समाहार द्वंद्व समास
उत्तर
सद्गुरू - कर्मधारय समास
APPEARS IN
संबंधित प्रश्न
कंसात समासांची नावे दिलेली आहेत. पुढे दिलेल्या सामासिक शब्दांसमोर त्यापैकी योग्य समासाचे नाव लिहा :
कमीअधिक- ____________.
व्याकरण.
खालील तक्ता पूर्ण करा.
सामासिक शब् | समासाचा विग्रह | समासाचे नाव |
(१) पंचमहाभूत | ____________ | ____________ |
(२) परमेश्वर | ____________ | ____________ |
(३) शब्दप्रयोग | ____________ | ____________ |
(४) शेजारीपाजारी | ____________ | ____________ |
(५) विजयोन्माद | ____________ | ____________ |
खालील वाक्यांतील सामासिक शब्द ओळखून अधोरेखित करा.
वैभव वर्गातील कोणत्याही तासाला गैरहजर राहत नाही.
खालील वाक्यांतील सामासिक शब्द ओळखून अधोरेखित करा.
सुप्रभाती तलावात नीलकमल उमललेले दिसले.
पुढील उदाहरणांचा अभ्यास करून तक्ता पूर्ण करा.
अ. क्र. |
सामासिक शब्द |
विग्रह |
विभक्ती प्रत्यय किंवा विभक्ती दर्शक अव्यय |
(१) |
लोकप्रिय |
लोकांना प्रिय |
____________ |
(२) |
कष्टसाध्य |
कष्टाने साध्य |
____________ |
(३) |
चोरभय |
चोरापासून भय |
____________ |
(४) |
घरमालक |
घराचा मालक |
____________ |
(५) |
नाट्यगृह |
नाट्यासाठी गृह |
____________ |
(६) |
वनभोजन |
वनातील भोजन |
____________ |
खालील उदाहरणे अभ्यासा व त्यातील सामासिक शब्द अधोरेखित करा.
काल रात्री आमच्या परिसरात नीरव शांतता होती.
खालील उदाहरणे अभ्यासा व त्यातील सामासिक शब्द अधोरेखित करा.
रावणाला दशमुख असेही संबोधले जाते.
खालील तत्पुरुष समासातील सामासिक शब्दांच्या विग्रहाचा अभ्यास करून त्यांतील विभक्ती ओळखा.
सामासिक शब्द | विग्रह | विभक्ती |
(अ) सभागृह | सभेसाठी गृह | ______ |
(आ) कलाकुशल | कलेत कुशल | ______ |
(इ) ग्रंथालय | ग्रंथांचे आलय | ______ |
(ई) कष्टसाध्य | कष्टाने साध्य | ______ |
(उ) रोगमुक्त | रोगापासून मुक्त | ______ |
खालील वाक्य वाचून त्यातील सामासिक शब्द ओळखा व त्याचा विग्रह करा.
तलावातील नीलकमल किती शोभून दिसते आहे!
खालील सामासिक शब्दाचा विग्रह करा.
घनश्याम - ______
खालील सामासिक शब्दाचा विग्रह करा.
काव्यामृत - ______
खालील सामासिक शब्दाचा विग्रह करा.
पंचपाळे - ______
खालील सामासिक शब्दाचा विग्रह करा.
आईवडील - ______
खालील सामासिक शब्दाचा विग्रह करा.
सुंठसाखर - ______
खालील वाक्य वाचा आणि त्यातील सामासिक शब्द ओळखा.
सभेला चारपाच माणसेच उपस्थित होती - ______
खालील वाक्य वाचा व त्यातील सामासिक शब्द ओळखा.
कोपऱ्यावरच्या मंडईत भाजीपाला चांगला मिळतो - ______
खाली दिलेल्या सामासिक शब्दांचा आपण विग्रह व समासाचे नाव असा अभ्यास करावा.
सामासिक शब्द | विग्रह | समासाचे नाव |
नीलकमल | ||
महाराष्ट्र | ||
भाषांतर | ||
पांढराशुभ्र | ||
घननीळ | ||
शामसुंदर | ||
कमलनयन | ||
नरसिंह | ||
विद्याधन | ||
रक्तचंदन | ||
घनश्याम | ||
काव्यामृत | ||
पुरुषोत्तम | ||
महादेव |
खाली दिलेल्या सामासिक शब्दांचा विग्रह व समासाचे नाव लिहा.
सामासिक शब्द | विग्रह | समासाचे नाव |
१) इतरेतर द्वंद्व समास | ||
बहिणभाऊ | ||
आईवडील | ||
नाकडोळे | ||
सुंठसाखर | ||
कृष्णार्जुन | ||
विटीदांडू | ||
कुलूपकिल्ली | ||
स्त्रीपुरुष | ||
२) वैकल्पिक द्वंद्व समास | ||
बरेवाईट | ||
सत्यासत्य | ||
चारपाच | ||
तीनचार | ||
खरेखोटे | ||
३) समाहार द्वंद्व समास | ||
अंथरूण पांघरूण | ||
भाजीपाला | ||
कपडालत्ता | ||
अन्नपाणी | ||
पालापाचोळा | ||
केरकचरा |
योग्य जोड्या लावा.
सामासिक शब्द | समासाचे नाव |
1) भाजीपाला | अ. कर्मधारय समास |
2) पुरुषोत्तम | ब. इतरेतर द्वंद्व समास |
क. समाहार द्वंद्व समास |
खालील तक्ता पूर्ण करा.
सामासिक शब्द | विग्रह | समासाचे नाव |
______ | उत्तम असा पुरुष | ______ |
बरेवाईट | ______ | ______ |
पुढील विग्रहावरून सामासिक शब्द व समास ओळखा:
विग्रह | सामासिक शब्द | समासाचे नाव |
प्रत्येक घरी |
योग्य पर्याय निवडा:
‘प्रतिक्षण’ या सामासिक शब्दातील समासाचे नाव लिहा.
योग्य जोड्या जुळवा.
क्र. | सामासिक शब्द | समासाचे नाव |
i. | विटीदांडू | द्विगू |
ii. | नीलकमल | समाहार द्वंद्व |
iii. | पंचपाळे | इतरेतर द्वंद्व |
iv. | भाजीपाला | कर्मधारय |
पुढील सामासिक शब्दांचा विग्रह करून समासाचे नाव लिहा.
विनाकारण
पुढील सामासिक शब्दांसमोर समासाचे नाव लिहा.
सद्गुरू
‘पतिपत्नी’ या सामासिक शब्दातील समास ओळखून लिहा.
‘नीलकंठ’ या सामासिक शब्दातील समासाचे नाव लिहा.