मराठी
महाराष्ट्र राज्य शिक्षण मंडळएस.एस.सी (मराठी माध्यम) इयत्ता १० वी

एका त्रिकोणाचे शिरोबिंदू A(-3,1), B(0,-2) आणि C(1,3) आहेत, तर त्या त्रिकोणाच्या परिकेंद्राचे निर्देशक काढा. - Mathematics 2 - Geometry [गणित २ - भूमिती]

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

एका त्रिकोणाचे शिरोबिंदू A(-3,1), B(0,-2) आणि C(1,3) आहेत, तर त्या त्रिकोणाच्या परिकेंद्राचे निर्देशक काढा.

बेरीज

उत्तर

A(-3, 1), B(0, -2) आणि C(1, 3) हे त्रिकोणाचे शिरोबिंदू आहेत.

समजा, बिंदू O(h, k) हा ΔABC चा परिकेंद्र आहे.

OA = OB .....[एकाच वर्तुळाच्या त्रिज्या]

∴ `sqrt([h - (-3)]^2 + (k - 1)^2) = sqrt((h - 0)^2 + [k - (-2)]^2)`  .....[अंतराच्या सूत्रानुसार]

∴ [h - (-3)]2 + (k - 1)2 = (h - 0)2 + [k - (-2)]2 .....[दोन्ही बाजूंचे वर्ग करून] 

∴ (h + 3)2 + (k - 1)2 = h2 + (k + 2)2

∴ h2 + 6h + 9 + k2 - 2k + 1 = h2 + k2 + 4k + 4  

∴ 6h – 2k + 10 = 4k + 4

∴ 6h – 2k – 4k = 4 – 10

∴ 6h - 6k = -6

∴ h - k = -1  .....(i) [दोन्ही बाजूंना 6 ने भागून]

OB = OC ..........[एकाच वर्तुळाच्या त्रिज्या]

∴ `sqrt((h - 0)^2 + [k - (-2)]^2) = sqrt((h - 1)^2 + (k - 3)^2)`  ......[अंतराच्या सूत्रानुसार]

∴ (h - 0)2 + [k - (-2)]2= (h - 1)2 + (k - 3)2  .......[दोन्ही बाजूंचे वर्ग करून]

∴ h2 + (k + 2)2 = (h - 1)2 + (k - 3)2

∴ h2 + k2 + 4k + 4 = h2 - 2h + 1 + k2 - 6k + 9

∴ 4k + 4 = -2h + 1 - 6k + 9

∴ 2h + 10k = 6

∴ h + 5k = 3  .....(ii)

समीकरण (i) मधून (ii) वजा करून,

h - k = -1
h + 5k = 3
-      -     -
 -6k = -4

∴ K = `(-4)/(-6) = 2/3`

k ची किंमत समीकरण (i) मध्ये ठेवून,

h - k = -1 मिळते.

∴ h - `2/3 = -1`

∴ h = -1 + `2/3`

∴ h = `(-1)/3`

∴ त्रिकोणाच्या परिकेंद्राचे निर्देशक `((-1)/3, 2/3)` आहेत.

shaalaa.com
अंतराचे सूत्र (Distance Formula)
  या प्रश्नात किंवा उत्तरात काही त्रुटी आहे का?
पाठ 5: निर्देशक भूमिती - संकीर्ण प्रश्नसंग्रह 5 [पृष्ठ १२२]

APPEARS IN

बालभारती Geometry (Mathematics 2) [Marathi] 10 Standard SSC Maharashtra State Board
पाठ 5 निर्देशक भूमिती
संकीर्ण प्रश्नसंग्रह 5 | Q 7. | पृष्ठ १२२
Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×