मराठी
महाराष्ट्र राज्य शिक्षण मंडळएस.एस.सी (इंग्रजी माध्यम) इयत्ता ९ वी

पर-सवर्णाने लिहा. घंटा - ______ - Marathi - Composite [[मराठी - संयुक्त (द्वितीय भाषा)]

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

पर-सवर्णाने लिहा.

घंटा - ______

रिकाम्या जागा भरा
एक शब्द/वाक्यांश उत्तर

उत्तर

घंटा - घण्टा 

shaalaa.com
व्याकरण
  या प्रश्नात किंवा उत्तरात काही त्रुटी आहे का?
पाठ 18: हसरे दु:ख - भाषाभ्यास [पृष्ठ ८१]

APPEARS IN

बालभारती Marathi - Kumarbharati 9 Standard Maharashtra State Board
पाठ 18 हसरे दु:ख
भाषाभ्यास | Q १. १ | पृष्ठ ८१
बालभारती Marathi 9 Standard Maharashtra State Board
पाठ 16.2 विश्वकोश
भाषाभ्यास | Q 1. 1 | पृष्ठ ६२
बालभारती Marathi (Composite) - Antarbharati 9 Standard Maharashtra State Board
पाठ 14 दिव्य
भाषाभ्यास | Q १. १ | पृष्ठ ४४

संबंधित प्रश्‍न

संवेदनशून्य’ शब्दांसारखे नकारार्थी भावदर्शक चार शब्द लिहा.


खालील विरामचिन्हांची नावे कंसातील यादीतून शोधून लिहा.
(अपूर्णविराम, संयोगचिन्ह, अर्धविराम, अपसारणचिन्ह, लोपचिन्ह)

विरामचिन्हे -

नावे

;

 

.......

 

 

:

 

-

 

खालील शब्दसमूहांचा वाक्यांत उपयोग करा.
अवाक् होणे-


खालील ओळीमधील उपमेय, उपमान, साधर्म्यदर्शक शब्द व साधर्म्यदर्शक गुण ओळखा व अलंकाराचे नाव द्या.

गरगर फिरे विमान हलवुनि
पंख उडत नभी हे पक्षीच जणू महान


खालील वाक्यातील अधोरेखित शब्दाचे वचन बदलून वाक्य पुन्हा लिहा.

अमेरिकेच्या पोस्टखात्याने दिव्याचे चित्र असणारी तिकिटेही प्रसिद्ध केली.


खालील सामासिक शब्दाचा विग्रह करा.

आमरण- 


खालील सामासिक शब्दाचा विग्रह करा.

यथाशक्ती- 


अधोरेखित शब्दाविषयी खालील माहिती भरून तक्ता पूर्ण करा.

रमेशचा भाऊ शाळेत गेला.


गटात न बसणारा शब्द ओळखा व लिहा. तो शब्द गटात का बसत नाही ते सांगा.


समूहदर्शक शब्दाची यादी करा.

उदा. धान्याची रास

प्राण्यांचा - 


खालील शब्दाना कवितेतील शब्द शोधा.

बोट- 


खालील शब्दासाठी शेवट समान असणारा कवितेतील शब्द लिहा.

सांडलं - 


खालील शब्दाचे समानार्थी शब्द लिहा.

शेत - 


खालील वाक्यातील अधोरेखित शब्दांमधील नामे, सर्वनामे, विशेषणे, क्रियापदे रिकाम्या चौकटींत भरा.

ड्रायव्हरने लगेच गाडीचा वेग वाढवला.

नाम सर्वनाम विशेषण क्रियापद
       

खालील वाक्प्रचाराचा वाक्यात उपयोग करा.

आनंदाने थुईथुई नाचणे - 


खालील शब्द आपण कधी वापरतो?

कृपया, माफ करा, आभारी आहे.

खालील वाक्यातील नामांना अधोरेखित करा.

सरिता व फरिदा चांगल्या मैत्रिणी आहेत.


खालील वाक्यात योग्य पर्याय निवडून सर्वनाम घाला.

बाईंनी मुलांना खाऊ वाटला. ______ मुलांशी गप्पा मारल्या.


खालील वाक्यातील क्रियाविशेषण अव्यय अधोरेखित करा.

माझे हसणे क्षणोक्षणी वाढतच गेले.


खालील दिलेली क्रियाविशेषण अव्यय वापरून वाक्य पूर्ण करा.

______ वाहतुकीची साधने कमी होती.


खालील शब्दात लपलेले शब्द शोधा व लिहा.

उदा., वाचनाला - वाचन, नाच, नाला, लावा, चना.

तुझ्याजवळ - 


खालील शब्दाचे वचन बदला.

शब्द -


खालील शब्दाचे विरुद्धार्थी शब्द लिहा.

हसणे ×


खालील चित्राला दोन-दोन विशेषणे लावा.


वस्तू आणि वास्तू या दोन शब्दांतील लेखनामध्ये फक्त ‘काना’ दिल्याने फरक पडतो; परंतु अर्थामध्ये खूप फरक आहे. खाली दिलेल्या शब्दाचे अर्थ शोधा. लिहा.

उदा., (१) वस्तू - जिन्नस, नग (२) वास्तू - घर

घर - घार


खालील शब्दांचे समानार्थी शब्द लिहा.


खालील शब्दांचे विरुद्धार्थी शब्द लिहा.


खालील वाक्यातील काळ ओळखा.

मला लाडू आवडला.


खालील वाक्यात (? ! ‘-’ ‘‘-’’ . ,) घालून वाक्य पुन्हा लिहा.

आवडले का तुला पुस्तक आई म्हणाली.


विरुद्धार्थी शब्द लिहा.

हित ×


पाठामध्ये दुखणेकरी हा शब्द आलेला आहे. दुखणेकरी म्हणजे सतत आजारी पडणारी व्यक्ती. खाली वाक्प्रचार दिले आहेत. शिक्षक व पालक यांच्याशी चर्चा करून त्याचा अर्थ समजून घ्या. त्याचा वाक्यात उपयोग करा.

इतिश्री -


पाठामध्ये दुखणेकरी हा शब्द आलेला आहे. दुखणेकरी म्हणजे सतत आजारी पडणारी व्यक्ती. खाली वाक्प्रचार दिले आहेत. शिक्षक व पालक यांच्याशी चर्चा करून त्याचा अर्थ समजून घ्या. त्याचा वाक्यात उपयोग करा.

छत्तीसचा आकडा -


उष्णगरम, थंडगार, पालापाचोळा या शब्दांतील दोन्ही शब्द एकाच अर्थाचे आहेत, असे शब्द शोधा व लिहा.


रखरख, गरगर यांसारखे अक्षरांची पुनरावृत्ती होणारे शब्द शोधा व लिहा.


ओळखा पाहू!

हात आहेत; पण हालवत नाही. - ______


ओळखा पाहू!

नाक आहे; पण श्‍वास घेत नाही. - _______


खालील शब्दाला कवितेत आलेली विशेषणे लिहा.

...... - घर.


खालील वाक्प्रचाराच्या अर्थाचा योग्य पर्याय निवडा व लिहा.

नोंदी करणे - 


मंगल खंजिरी ______ टाळ छान वाजवते.


मराठी विलोमपद म्हणजे असे वाक्य जे उलटे वाचले तरी अगदी तसेच असते.

उदा.,

  1. टेप आणा आपटे.
  2. तो कवी ईशाला शाई विकतो.
  3. ती होडी जाडी होती.
  4. हाच तो चहा.
  5. सर जाताना प्या ताजा रस.
  6. काका, वाचवा, काका.

तुम्हीही अशा प्रकारची वाक्ये तयार करून लिहा. पाहा कशी गंमत येते.


खालील शब्दातील अचूक शब्द लिहा.


खाली दोन प्रकारचे शब्दसमूह दिलेले आहेत, ते वाचा. कोणत्या शब्दसमूहांचा अर्थ कळतो व कोणत्या शब्दांवरून कळतो ते समजून घ्या.

शब्दसमूह शब्दसमूह शब्दसमूहाचा अर्थ कळतो तो शब्द
१. मारियाने कुलूप  मारियाने कुलूप उघडले. उघडले
२. मारियाने दारे, खिडक्या  मारियाने दारे, खिडक्या बंद केल्या. बंद केल्या   
३. मारिया आईला मारिया आईला बिलगली बिलगली

मागील तक्त्यातील दुसऱ्या शब्दसमूहांत कोणती क्रिया झाली हे दाखवणारे शब्द दिले आहेत. उदा., उघडले, बंद केल्या, बिलगली. क्रिया सांगणाऱ्या या शब्दांमुळे वाक्यांचा अर्थ कळतो. या शब्दांना क्रियापद म्हणतात. 


खालील शब्दसमूह वाचा. त्यातील क्रियापदे ओळखा. त्याखाली रेघ ओढा.

पक्षी बाहेर आले. 


क्रियापदे घालून वाक्य पूर्ण करा.

मारिया घरी ______


क्रियापदे घालून वाक्य पूर्ण करा.

मारियाने दार ______


खालील शब्दाचे विरुद्धार्थी शब्द पाठात शोधून लिहा.

लहान × ______


खालील शब्दाचे विरुद्धार्थी शब्द पाठात शोधून लिहा.

डावा × ______


विरुद्ध अर्थाचे शब्द माहीत करून घ्या. लिहा.

चांगला × ______ 


खालील शब्दासाठी पाठातील विशेषण शोधा.

विशेषण विशेष्य
______ गडी

खालील वाक्यातील अधोरेखित शब्दाचे वचन बदलून वाक्य पुन्हा लिहा.

त्यांचा खेळातील दम संपत आला.


पुढील वाक्यात योग्य विरामचिन्ह वापरा. विरामचिन्ह व त्याचे नाव लिहा.

आवडले का तुला हे पुस्तक


अनुस्वार वापरून लिहा.

सञ्च - ______


अनुस्वार वापरून लिहा.

बम्ब - ______


खाली दिलेल्या शब्दाचा उपसर्ग बदलून विरुद्धार्थी शब्द लिहा.

स्वदेशी ×


खालील वाक्य वाचून दिलेल्या ओळीत उत्तरे लिहा.

मंगल मंगल गीत म्हणे, अस्फुट रजनी मूकपणे.

(१) प्रस्तुत उदाहरणातील अचेतन गोष्ट - ______

(२) अचेतन गोष्टीने केलेली कृती - ______

(३) अचेतन गोष्टीने केलेली कृती कशी आहे? ______


खालील वाक्यातील अधोरेखित शब्दाचे लिंग बदलून वाक्य पुन्हा लिहा.

तिच्या गोड गळ्याने कधीही दगा दिला नाही.


खालील शब्द वाचा.

चिंच, लिंबू, बिंदू, तुरुंग, उंच, लिंग, अरविंद, अरुंधती, दिंडी, पिंड, किंकाळी, चिंता, पिंड, पुरचुंडी, पुंगी, धुंद, चिंधी
वरील शब्द अनुस्वारयुक्त आहेत. यांतील अनुस्वारयुक्त अक्षराकडे नीट पाहिल्यास काय जाणवते? शब्द मराठी असो वा तत्सम. अनुस्वारयुक्त अक्षरे ऱ्हस्व आहेत.
मराठी व तत्सम शब्दांतील इकारयुक्त व उकारयुक्त अक्षरांवर अनुस्वार असल्यास सामान्यत: ती ऱ्हस्व असतात, म्हणजेच ह्या अनुस्वारयुक्त अक्षरातील इकार, उकार ऱ्हस्व असतात.
वर दिलेल्या वर्णनानुसार किमान दहा शब्द लिहा.


खालील शब्दातील अक्षरापासून दोन अर्थपूर्ण शब्द तयार करा:

रखवालदार


Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×